به گزارش خبرنگار اجتماعی پایگاه خبری خبرآنی، اعظم قویدل، سخنگو و معاون امور اسناد سازمان ثبت اسناد و املاک کشور درباره آخرین وضعیت فعالیت سکوهای خصوصی ارائه‌دهنده خدمات ثبتی و انتقادها نسبت به تأخیر در راه‌اندازی آنها اظهار کرد: تاکنون 13 سکوی بخش خصوصی از طریق اتحادیه کسب‌وکارهای مجازی برای ارائه خدمات ثبتی به سازمان ثبت درخواست داده‌اند.
وی با اشاره به مبنای قانونی فعالیت این سکوها توضیح داد: ارائه خدمات ثبتی از طریق سکوهای خصوصی در متن قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول پیش‌بینی نشده، بلکه این موضوع در ماده 26 آیین‌نامه اجرایی قانون که به تصویب قوه قضاییه رسیده، مورد توجه قرار گرفته است تا بخش خصوصی نیز بتواند در این حوزه به مردم خدمات ارائه دهد.
قویدل با تشریح روند بررسی درخواست‌ها گفت: از میان 13 سکوی متقاضی، چهار سکو توانسته‌اند مراحل موردنیاز را مطابق شیوه‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های مربوط، از جمله الزامات امنیتی، آزمایش‌های فنی و اخذ تأییدیه سازمان فناوری اطلاعات، پشت سر بگذارند. بر همین اساس، پیش‌بینی می‌شود این چهار سکو از هفته آینده فعالیت خود را آغاز کنند.
سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور افزود: سرویس‌های موردنیاز در اختیار هر 13 سکوی متقاضی قرار گرفته است. این خدمات شامل امکانات مربوط به قرارداد یکسان و استعلام ملک می‌شود و چهار سکویی که مراحل فنی را تکمیل کرده‌اند، امکان انجام آزمایش‌های لازم در محیط تست و آزمایشی را نیز داشته‌اند.
وی درباره برخی مشکلات مطرح‌شده از سوی سکوهای خصوصی در زمینه احراز هویت کاربران نیز گفت: موانع موجود در دریافت سرویس‌های احراز هویت ناشی از عملکرد سازمان ثبت نیست و دستگاه‌های مسئول در این زمینه باید خدمات لازم را در اختیار سکوها قرار دهند.
قویدل با اشاره به مصوبه شماره 94 هیئت مقررات‌زدایی اظهار کرد: بر اساس این مصوبه، مقرر شده بود سرویس‌های احراز هویت ابتدا در اختیار سازمان فناوری اطلاعات قرار بگیرد و پس از آن، این سازمان امکانات موردنیاز را به سکوهای بخش خصوصی ارائه کند. این مراحل برای چهار سکویی که الزامات لازم را تکمیل کرده‌اند، انجام شده است.
وی ابراز امیدواری کرد چهار سکوی مذکور در آینده نزدیک فعالیت خود را آغاز کنند و افزود: پس از نهایی شدن مراحل راه‌اندازی، سازمان ثبت اسناد و املاک کشور این سکوها را به مردم معرفی خواهد کرد.
اتصال 96 درصد مشاوران املاک به سامانه‌های ثبت؛ ثبت بیش از 15 هزار قرارداد یکسان
قویدل درباره مهلت تعیین‌شده از سوی کمیسیون اصل 90 برای رفع مشکلات ثبت قراردادهای یکسان و شاخص‌های ارزیابی عملکرد سازمان ثبت اظهار کرد: قراردادهای یکسان، قراردادهای نمونه و متحدالشکلی هستند که در تبصره 2 ماده 3 قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول پیش‌بینی شده‌اند و امکان ثبت آنها در سامانه برای مشاوران املاک و همچنین اشخاص حقیقی و حقوقی فراهم است.
وی افزود: در حال حاضر 14 نوع قرارداد یکسان در سامانه بارگذاری شده که به تأیید معاونت حقوقی و امور مجلس قوه قضاییه رسیده است و اشخاص حقیقی و مشاوران املاک می‌توانند از این قراردادها برای ثبت معاملات خود استفاده کنند.
معاون امور اسناد سازمان ثبت درباره مهلت مراجعه طرفین قرارداد به دفاتر اسناد رسمی نیز توضیح داد: مطابق آیین‌نامه موضوع ماده 3، پس از ثبت قرارداد یکسان که از نوع قراردادهای الکترونیکی لازم‌الاجراست، طرفین حداکثر سه ماه فرصت دارند برای ادامه فرایند و رفع محدودیت‌های مربوط به دفتر اسناد رسمی مراجعه کنند.
قویدل در ادامه آماری از میزان اتصال مشاوران املاک به سامانه‌های سازمان ثبت ارائه کرد و گفت: طبق آخرین آمار، از مجموع حدود 147 هزار مشاور املاک دارای پروانه صنفی، 138 هزار و 192 مشاور به سامانه‌های سازمان ثبت متصل شده‌اند که این رقم معادل حدود 96 درصد فعالان این حوزه است.
وی همچنین درباره تعداد قراردادهای ثبت‌شده در سامانه اظهار کرد: تاکنون 14 هزار و 762 قرارداد یکسان از طریق مشاوران املاک به ثبت رسیده و یک‌هزار و 70 قرارداد دیگر نیز از طریق بخش خودکاربری سامانه ثبت شده است.
سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور با بیان اینکه در حال حاضر مانع خاصی برای ثبت قراردادهای یکسان وجود ندارد، از مشاوران املاک و اتحادیه‌های صنفی خواست در صورت مواجهه با هرگونه مشکل در تکمیل یا ثبت این قراردادها، موارد را برای بررسی کارشناسی به سازمان ثبت اعلام کنند.
وی تأکید کرد: چنانچه بررسی‌ها نشان دهد بخشی از قراردادهای یکسان به اصلاح یا تکمیل نیاز دارد، سازمان ثبت اقدامات لازم را انجام خواهد داد؛ با این حال، در شرایط فعلی اشکال خاصی در این زمینه وجود ندارد و فرایند ثبت قراردادها از سوی مشاوران املاک و همچنین از طریق بخش خودکاربری سامانه در حال انجام است.
سخنگو سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، با تشریح آخرین وضعیت اتصال دستگاه‌های مرتبط به سامانه ثبت الکترونیک اسناد و موانع اجرای قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، گفت: یکی از اهداف این قانون، تسهیل فرایند تنظیم اسناد رسمی در دفاتر اسناد رسمی است؛ موضوعی که پیش از این به دلیل ضرورت دریافت استعلام از دستگاه‌های مختلف، زمان‌بر بود و در مواد 5 و 6 قانون نیز مورد توجه قرار گرفته است.
وی افزود: در حال حاضر سازمان ثبت اسناد و املاک کشور به‌صورت برخط به سازمان تأمین اجتماعی و سازمان امور مالیاتی متصل است و در خصوص سازمان امور اراضی نیز از طریق پنجره مدیریت واحد زمین، استعلام‌های موردنیاز به‌صورت الکترونیکی دریافت می‌شود تا دفاتر اسناد رسمی بتوانند فرایند تنظیم اسناد را تسهیل کنند.
قویدل با اشاره به حکم ماده 6 قانون الزام اظهار کرد: قانون‌گذار پیش‌بینی کرده است چنانچه یک سال پس از لازم‌الاجرا شدن قانون، یعنی از سوم تیرماه 1404، دستگاه‌هایی که نقل‌وانتقال املاک منوط به استعلام از آنهاست به سامانه ثبت الکترونیک اسناد متصل نشده باشند، سردفتر دیگر تکلیفی به دریافت استعلام از آن دستگاه‌ها نخواهد داشت؛ چراکه پاسخ استعلام‌ها باید به‌صورت برخط و آنی ارائه شود.
سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور ادامه داد: در این زمینه مشکل خاصی وجود ندارد و امیدواریم سایر موارد نیز از طریق پنجره مدیریت واحد زمین و سامانه‌های پیش‌بینی‌شده در قانون اجرایی شود.
وی در ادامه با اشاره به راه‌اندازی سامانه موضوع ماده 10 قانون الزام گفت: همان‌طور که رئیس سازمان ثبت اسناد و املاک کشور توضیح دادند، این سامانه از اول خردادماه 1405 در گام نخست راه‌اندازی شده است. بر این اساس، اشخاصی که با استناد به اسناد عادی نسبت به املاکی که دارای سند حدنگار هستند و اسناد آنها از سال 1396 به بعد صادر شده، ادعای مالکیت دارند، می‌توانند از اول خردادماه 1405 به مدت دو سال، یعنی تا اول خردادماه 1407، ادعاهای خود را در سامانه ثبت و مستندات مربوط را بارگذاری کنند.
قویدل افزود: پس از پایان این مهلت دوساله نیز اشخاص دو سال فرصت دارند اقدامات قانونی لازم را برای پیگیری ادعای خود انجام دهند. این اقدامات از سه مسیر امکان‌پذیر است؛ نخست مراجعه به دادگاه و طرح دعوا، دوم تنظیم سند رسمی و سوم مراجعه به سازمان ثبت و طرح موضوع در هیئت‌های پیش‌بینی‌شده در قانون تعیین تکلیف وضعیت ثبتی اراضی و ساختمان‌های فاقد سند رسمی.
وی تأکید کرد: این فرایندها در چارچوب سازوکارهای پیش‌بینی‌شده در قانون و با هدف ساماندهی وضعیت ادعاهای مالکیت و تسهیل ثبت رسمی اموال غیرمنقول در حال پیگیری است.
ملاک تشخیص شمول قانون الزام، تاریخ صدور مندرج در سند مالکیت است
سخنگو و معاون امور اسناد سازمان ثبت اسناد و املاک کشور در پاسخ به پرسشی درباره نحوه اقدام در موارد مغایرت تاریخ درج‌شده در اسناد مالکیت سبزرنگ با تاریخ امضای آنها اظهار کرد: پس از تصمیم شورای راهبری قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول که از ابتدای تصویب قانون به ریاست معاون اول قوه قضاییه تشکیل شد و سازمان ثبت نیز یکی از اعضای آن است، مقرر شد رنگ اسناد مالکیت صادرشده پس از لازم‌الاجرا شدن این قانون به سبز تغییر کند.
وی افزود: تغییر رنگ اسناد مالکیت با این هدف انجام شد که مردم هنگام انجام معامله متوجه باشند معاملات مربوط به این نوع اسناد مشمول قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول است.
قویدل با اشاره به وجود برخی اسناد مالکیت زردرنگ که در فاصله زمانی کمتر از یک ماه پس از لازم‌الاجرا شدن قانون صادر شده‌اند، گفت: در برخی واحدهای ثبتی ممکن است اسناد مالکیت با تأخیر به دست متقاضیان رسیده باشد و به همین دلیل، اسناد زردرنگی نیز وجود دارد که پس از لازم‌الاجرا شدن قانون صادر شده‌اند.
وی تأکید کرد: نکته مهم در تشخیص تاریخ صدور سند، تاریخ ثبت‌شده در قسمت بالای سمت چپ سند مالکیت است و همین تاریخ، تاریخ صدور سند مالکیت محسوب می‌شود.
سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور ادامه داد: ممکن است میان تاریخ صدور سند مالکیت و تاریخ امضای درج‌شده در ظهر سند توسط دفتر املاک یا رئیس واحد ثبتی مغایرت وجود داشته باشد؛ در چنین شرایطی، ملاک تشخیص تاریخ ثبت و صدور مندرج در قسمت بالای سمت چپ سند مالکیت است و بررسی موضوع باید بر اساس همین تاریخ انجام شود.
اطلاع‌رسانی عمومی، یکی از گلوگاه‌های اجرای قانون الزام است
سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، با تأکید بر ضرورت اطلاع‌رسانی گسترده درباره قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول اظهار کرد: سازمان ثبت اسناد و املاک کشور و شورای راهبری قانون الزام تمام تلاش خود را برای اطلاع‌رسانی گسترده درباره این قانون به کار گرفته‌اند، اما همان‌طور که اشاره شد، یکی از گلوگاه‌های اجرای قانون، اطلاع‌رسانی صحیح و دقیق به همه مردم است.
وی افزود: با اجرای این قانون ممکن است مردم با مسائل و فرایندهای جدیدی مواجه شوند و در صورت آگاهی نداشتن کافی، به دلیل کم‌اطلاعی یا اطلاع‌رسانی نادرست، پرونده‌هایی در دادگاه‌ها تشکیل شود؛ ازاین‌رو از همه رسانه‌ها درخواست می‌کنیم در زمینه اطلاع‌رسانی درباره قانون الزام به سازمان ثبت کمک کنند تا آگاهی عمومی در این زمینه افزایش یابد.
قویدل ادامه داد: در شورای راهبری قانون نیز کمیته‌ای تشکیل شده است تا روش‌ها و راهکارهای جدیدی برای اطلاع‌رسانی دقیق‌تر و گسترده‌تر به مردم شناسایی و اجرا شود.
علت تأخیر در تبدیل برخی اسناد مالکیت دفترچه‌ای چیست؟
سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور در ادامه درباره تأخیر در تبدیل و ارسال برخی اسناد مالکیت دفترچه‌ای گفت: در برخی واحدهای ثبتی ممکن است فرایند تبدیل اسناد مالکیت دفترچه‌ای با تأخیر مواجه شود. بخشی از این اسناد قدیمی فاقد طول ابعاد و مساحت مشخص هستند و به همین دلیل، هنگام تبدیل به سند جدید با مشکلاتی روبه‌رو می‌شوند.
وی تصریح کرد: همچنین ممکن است نقشه ملک در بانک اطلاعاتی سازمان ثبت موجود نباشد و لازم باشد نقشه جدیدی از ملک تهیه شود. به همین دلیل، تبدیل این دسته از اسناد مالکیت در مقایسه با اسنادی که نقشه آنها از قبل در بانک اطلاعاتی سازمان موجود است، زمان بیشتری نیاز دارد.
قویدل با اشاره به راه‌های پیگیری مواردی که فرایند تبدیل سند آنها طولانی شده است، گفت: شهروندانی که با چنین مشکلی مواجه هستند می‌توانند شکایت خود را از طریق سامانه کاتب و سامانه ثبت من ثبت کنند تا اداره کل بازرسی سازمان ثبت در اسرع وقت موضوع را بررسی و علت طولانی شدن فرایند را پیگیری کند.
وی همچنین به کانال رسمی سازمان ثبت در پیام‌رسان ایتا اشاره کرد و افزود: مردم می‌توانند پیام‌ها و درخواست‌های خود را از طریق این کانال نیز مطرح کنند تا پاسخ‌گویی و پیگیری لازم درباره مشکلات آنها انجام شود.
صدور سند مالکیت برای واحدهای مسکن مهر و نهضت ملی در گرو رفع موانع قانونی و اداری است
سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور درباره وضعیت اسناد مالکیت واحدهای مسکن ملی و دولتی و علت سنددار نبودن برخی از این واحدها اظهار کرد: یکی از مشکلات موجود در زمینه صدور سند مالکیت آپارتمان‌ها، مربوط به واحدهای مسکن مهر و نهضت ملی مسکن است. عرصه این املاک متعلق به دولت است و وزارت راه و شهرسازی باید بهای مربوط به عرصه را به دولت پرداخت کند.
وی افزود: در مرحله نخست، اسناد مالکیت این واحدها به‌صورت اعیانی و بدون احتساب قدرالسهم عرصه صادر می‌شود و پس از پرداخت قدرالسهم مربوط به عرصه، سند مالکیت آپارتمان‌ها با درج قدرالسهم عرصه و اعیان صادر خواهد شد.
قویدل با اشاره به موانع صدور سند برای تعداد زیادی از واحدهای مسکن مهر گفت: متأسفانه تعداد قابل توجهی از این واحدها فاقد پایان کار شهرداری هستند. در زمان احداث این واحدها توسط پیمانکاران، نظارت کافی صورت نگرفته و اکنون به دلیل نداشتن پایان کار یا منعقد نشدن قرارداد میان وزارت راه و شهرسازی و اشخاص، امکان صدور سند مالکیت برای این املاک وجود ندارد.
سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور تأکید کرد: ضروری است وزارت راه و شهرسازی هرچه سریع‌تر برای رفع مشکلات این آپارتمان‌ها اقدام کند تا سازمان ثبت بتواند اسناد مالکیت آنها را صادر کند.
وی با بیان اینکه صدور سند مالکیت به معنای تثبیت مالکیت افراد بر املاک است، خاطرنشان کرد: دارندگان سند مالکیت از مزایای قانونی و حقوقی مربوط به آن بهره‌مند می‌شوند، اما افرادی که ملک آنها فاقد سند مالکیت است، نمی‌توانند از همه این مزایا برخوردار شوند.
صدور بیش از 900 شناسه یکتا برای پیش‌فروش واحدهای ساختمانی
سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، درباره آخرین وضعیت اجرای شناسه یکتا برای پیش‌فروش واحدهای ساختمانی و نقش آن در جلوگیری از کلاهبرداری و معاملات معارض اظهار کرد: یکی از موضوعات مهمی که قانون‌گذار در قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول به‌درستی به آن پرداخته، صدور شناسه یکتا برای واحدهای ساختمانی است که در ماده 14 این قانون پیش‌بینی شده است.
وی افزود: یکی از مشکلات جدی در حوزه پیش‌فروش ساختمان، انجام معاملات به‌صورت عادی و امکان پیش‌فروش یک واحد آپارتمانی به چندین نفر بود؛ به‌گونه‌ای که پرونده‌های کثیرالشاکی متعددی در قوه قضاییه در این زمینه تشکیل شده است. در یکی از این پرونده‌ها، واحدهای مربوط به 267 واحد ساختمانی به بیش از هزار نفر به‌صورت عادی واگذار شده بود که مشکلات متعددی برای مردم ایجاد کرد.
قویدل ادامه داد: قانون‌گذار در ماده 14 سازوکاری پیش‌بینی کرده است که با اجرای کامل آن، امکان انجام معاملات معارض در فرایند پیش‌فروش ساختمان از بین می‌رود. بر این اساس، ابتدا باید دستور نقشه از سوی شهرداری صادر شود و سپس برای هر واحدی که قرار است در آینده احداث شود، یک شناسه یکتا اختصاص یابد. بر مبنای این شناسه، سند رسمی در سامانه ثبت الکترونیک اسناد به ثبت می‌رسد و امکان انجام معامله معارض برای همان واحد وجود نخواهد داشت.
سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای اجرای این فرایند گفت: با پیگیری‌های شورای راهبری قانون الزام و سازمان ثبت اسناد و املاک کشور و همچنین برگزاری نشست‌های منطقه‌ای و پیگیری از شهرداری‌ها، در حال حاضر شهرداری‌های مراکز همه استان‌ها به سامانه متصل شده‌اند و بیش از 900 شناسه یکتا نیز در کشور صادر شده است.
وی با اشاره به برخی موانع اجرایی این طرح تصریح کرد: یکی از مشکلات این است که شهرداری‌ها از سامانه واحدی استفاده نمی‌کنند و برخی از آنها هنوز امکان اتصال به سامانه ثبت را فراهم نکرده‌اند. سامانه واحدی از سوی وزارت کشور طراحی شده و شهرداری‌ها باید از طریق پنجره مدیریت واحد زمین به سامانه ثبت الکترونیک اسناد متصل شوند؛ سازمان ثبت نیز پیگیر است تا این اتصال در همه شهرداری‌ها برقرار شود.
انتهای پیام/
